موسسه کوثر
مدرسه میثاق
امر به معروف و نهی از منکر هنر انتقاد سالم نه فضولی در کار دیگران
  • 1396/05/21 09:33
  • 87950
بر خلاف پندار برخی‌ها؛

امر به معروف و نهی از منکر هنر انتقاد سالم نه فضولی در کار دیگران

مهم‌ترین مسئله در امر به معروف و نهی از منکر یادگیری مهارت انتقاد از دیگران است، طوری که نه موجب سرخوردگی دیگران شود و نه احساس برتری طلبی از آمر و ناهی ایجاد گردد.

گروه دین و مذهب آناج/ یونس یوسفی: مهمترین مساله در باب امر به معروف و نهی از منکر، یادگیری مهارت انتقاد از دیگران است. انتقادی که نه موجب سرخوردگی و آزار دیگران بشود و نه احساس برتری طلبی از آمر و ناهی ایجاد بشود و نه این گفتگوی محبت آمیز تعبیر به دخالت بی مورد بشود.

مطالبه اصل فردیت لیبرالیسم و غرور قرن بیست و یکمی این است که هر فرد برای خودش دنیایی جداگانه از اطرافیان و حتی خانواده اش داشته باشد، دنیایی که با میل و خواسته های شخصی او شکل گرفته است و در این دنیا خواسته‌ها و دخالت‌ها و حتی مشورت‌های خیرخواهانه دیگران نیز سهمی ندارد. متاسفانه با نفوذ فرهنگ غربی و لیبرالیستی در کشورمان و مبتلا شدن فرهنگ جامعه ایرانی به این ویروس، مساله جدیدی به یکی از دغدغه‌های والدین ایرانی اضافه شده است، بچه‌هایی چموش و حرف گوش نکن و عصبی مزاج که با اندک نصیحتی از کوره در می‌روند و با الفاظی مانند "گیر نَدِه" و " باز هم شروع شد" از زیر بار نصایح خیرخواهانه بزرگترها شانه خالی می‌کنند. البته مساله ختم به اینجا نمی‌شود و در بین بزرگترها نیز این نوع نگاه در حال حاکم شدن است و رنگ و بوی ارتباطات سالم و همدلانه اجتماعی بر خلاف نظام سنتی زندگی ایرانیان رفته رفته کاسته می‌شود و شما می‌توانید در جمع شلوغی حضور داشته باشید و ببینید که کسی با کسی گفتگویی ندارد.

اصل امر بمعروف و نهی از منکر یکی از اصول رفتاری دین مقدس اسلام می‌باشد که به مثابه استوانه‌ای است که، بسیاری از اصول دینی بر آن استواری می‌یابند و اقامه می‌شوند. اما نکته اینجاست که رویکرد اصل امربمعروف و نهی از منکر رویکردی منتقدانه است و این رویکرد اگر با رعایت اصول رفتاری و روانشناسی ارتباطی انجام نشود، چه بسا نه تنها تغییر مثبت مورد نظر ایجاد نخواهد شد، بلکه ممکن است فرد آمِر بمعروف و ناهی از منکر از جانب ناظرین محترم، متهم به دخالت و فضولی در امور دیگران و یا حتی کنترل و اِعمال اجبار غیر معقول بشود.

اولا نباید فراموش شود امر به معروف و نهی از منکر صرفا مربوط به امور دینی مانند نماز و روزه و حجاب نیست و شامل تمامی امور روزمره می‌شود. مثلا وقتی مادری به کودک می‌گوید که باید مسواک زده و سرِ وقت بخوابد اَمر به معروف کرده است یا وقتی کودک را از خوردن تنقلات غیرسالم نهی می‌کند، اینکار مصداق نهی از منکر می باشد. ثانیا به عمق ادراک این مساله دست بیابیم که امر به معروف و نهی از منکر نوعی نظارت همگانی است که جوامع و خانواده را از بسیاری مفاسد مصون نگه می دارد و ساختار انسان‌ها بگونه ای آفریده شده است که نمی توان برای هر فردی یک پلیس گماشت و برای هر پلیسی، پلیسی دیگر! و اگر اصلاح امور و فرهنگ امر به معروف و نهی از منکر عمومی نشود، صرفا با فعالیت افرادی معدود یا نهادهایی با قدرت محدود، کار بزرگی انجام نخواهد شد.

اما مهمترین مساله در باب امر به معروف و نهی از منکر، یادگیری مهارت انتقاد از دیگران است. انتقادی که نه موجب سرخوردگی و آزار دیگران بشود و نه احساس برتری طلبی از آمر و ناهی ایجاد بشود و نه این گفتگوی محبت آمیز تعبیر به دخالت بی مورد بشود.

یادمان نرود این انتقاد مسئولانه، اگر با احساس همدلی و درک متقابل همراه باشد و آمیخته با دلایل روشن و منطقی بیان شود، کمتر کسی از ان آزرده شده و مقاومت منفی به خرج خواهد داد.

کلید واژه ها:
تبلیغ داخلی آناج
مشاهده مطلب
نظر شما
  • 0
  • 0
  • 0
  •  
  • آناج نظراتی را که حاوی توهین است منتشر نمی‌کند.
  • لطفآ از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگیلیش) خودداری نمائید.
  • توصیه می‌شود به جای ارسال نظرات مشابه با نظرات منتشرشده، از مثبت و منفی استفاده فرمائید.
  • با توجه به آن که امکان موافقت یا مخالفت با محتوای نظرات وجود دارد، معمولا نظراتی که محتوای مشابهی دارند، انتشار نمی‌یابند.
  •