شریعتی و مطهری، در کنار هم یا مقابل یکدیگر؟!
  • 1396/03/29 19:37
  • 82974
به مناسبت سالروز درگذشت دکتر شریعتی؛

شریعتی و مطهری، در کنار هم یا مقابل یکدیگر؟!

غلامرضا حاجی‌نوری گفت: شریعتی درپی مبارزه با نظام مارکسیسمی و سرمایه‌داری بود.

گروه فرهنگی آناج: 29 خرداد سالروز درگذشت دانشمند برجسته‌‌ای از ایران زمین است که شخصیت و اندیشه ی متعالی او را می توان در میان سطر سطر آثارش دریافت؛ دانشمندی که در قلم نافذ خود ندای "فاطمه، فاطمه است" را سر می دهد یا فکر تپنده‌‌ی خود سعی دارد مارکسیسم را از اریکه‌‌ی غالب بر ذهن بشری به زیر کشد؛ او کسی است که گویی بسیار دغدغه‌‌ی زن مسلمان را دارد و همواره سعی می‌‌کند او را فاطمی وار به دل جامعه بکشاند. او مردی است که از آزادی سخن می‌‌گوید و آن را خجسته می‌‌پندارد، چنان که اسارت در بند طاغوت درون و برون را ذلتی تمام قلمداد می کند. آن مرد علی شریعتی است که فکر و اندیشه‌‌ی جذاب او در اندیشه‌‌ی جوانان هر نسل رخنه می‌کند.

بدین بهانه، در گفت‌و‌‌گوی حاضر به شبهه‌‌ای پرداخته‌‌ایم که سعی می‌‌کند این دانشمند برجسته را در برابر شهید مطهری، علامه زمان قرار داده و به نوعی فکر صاحبان اندیشه را از ظرفیت همایندی این دو تفکر دانشمند عظیم محروم سازد.

غلامرضا حاجی نوری در گفت‌‌وگو با خبرنگار گروه فرهنگی آناج در تبیین تفاوت دیدگاه دکتر شریعتی و استاد شهید مطهری به عنوان دو دانشمند برجسته دوران انقلاب اظهار کرد: تفاوت دکتر شریعتی و شهید مطهری این بود که آقای شریعتی در فرانسه درس خوانده و مطالب زیادی را از استادان جامعه شناسی آنجا دریافت کرده و مبانی و اصول حاکم بر جامعه شناسی مارکسیسمی را شنیده بود؛ و می‌خواست با نظام مارکسیسمی و نظام سرمایه داری مبارزه کند.

وی ادامه داد: اما خاستگاه شهید مطهری حوزه‌‌های علمیه است و حتی برای فهم نهج البلاغه استادی برگزیده یا فلسفه آموخته بود؛ یعنی او فردی است که فلسفه غرب را به خوبی خوانده و شناخته بود تا جایی که به تاریخ فلسفه روی آورده و مبانی هگل را نیز بیان می‌‌کرد.

عضو هیئت علمی دانشگاه تبریز خاطرنشان کرد: او اسفار اربعه را که در حقیقت تفسیر قرآن و مبانی فلسفه است و همچنین اشارات بوعلی سینا را نیز در محظر استاد خوانده و طبیعی است هیچکس نمی‌‌تواند انکار کند که شهید مطهری اسلام را با مبانی و دقت کامل فهمیده و بیان کرده ولی مرحوم شریعتی این چنین نبوده است.

سخنان دکتر شریعتی اسلام سرایی است نه اسلام شناسی

وی افزود: تفاوت دیگر دکتر شریعتی با شهید مطهری این است که استاد شریعتی از اساتیدی چون علامه طباطبایی، امام خمینی و غیره بهره نگرفته و هرگاه قصد اظهار نظر در موضوعی دینی را داشته، بر اساس دانش جامعه شناختی سخن گفته است و بر همین اساس شهید مطهری می گوید سخنان دکتر شریعتی اسلام سرایی است نه اسلام شناس.

شریعتی و مطهری، در کنار هم یا مقابل یکدیگر؟!

حاجی نوری با انتقاد از القائاتی که سعی می‌‌کنند این دانشمندان را در مقابل یکدیگر قرار دهند، گفت: ما نباید دکتر شریعتی و شهید مطهری را در مقابل یکدیگر قرار بدهیم چرا که خیلی از عالمان بخصوص خود دکتر شریعتی اظهار کرده که مرید شهید مطهری است و به وسیله‌‌ی خود ایشان به حسینیه ی ارشاد راه یافته و سخنرانی های زیادی ایراد می کند؛اما چون بیش از آنچه که داشته، می گفته است و چون با  فلاسفه اسلامی برخورد نداشته، طبیعی بود که دچار اشتباهاتی نیز خواهد شد.

وی تاکید کرد: در این میان ما نیز خطایی داریم و آن نوع نگاهمان به دکتر شریعتی است؛ یعنی ما می خواهیم دکتر شریعتی را با چه عنوانی مطرح کنیم؟ به عنوان اسلام شناس؟ خود ایشان نیز ادعای اسلام شناسی را ندارند و بعضی برداشت های ایشان نیز از اسلام ممکن است برداشت های شخصی باشد. اما ما متاسفانه در مورد افراد غلو می کنیم و فردی که در یک زمینه تخصص و ادعایی ندارد، همان فرد را صاحب مکتب می دانیم.

این استاد دانشگاه یادآور شد: دکتر شریعتی  کارهای ارزنده ی بسیار کرده ولی اسلام شناس نبوده است، دلیل آن این است که برای اسلام شناسی یک سری مبانی و قوانین لازم است که ایشان هیچ کدام را مطالعه نکرده و نخوانده بود؛ لذا من معتقدم دکتر شریعتی نمی تواند با آن صلابت و قاطیعتی که شهید مطهری اسلام را معرفی می کند، تعریفی از اسلام ارائه کند، چون اطلاعات کافی و تخصصی ندارند.

شهادت رهبر انقلاب بر رفاقت دو دانشمند

وی اظهار کرد: در مورد مرحوم شریعتی هم تندروی و هم کندروی شده است و متن بیانات رهبر انقلاب ثابت می کند که دکتر شریعتی و شهید مطهری در مقابل هم قرار نداشند بلکه در مبانی اختلاف نظرهایی بین آن دو وجود داشت.

حاجی نوری در پایان بیان داشت: مقام معظم رهبری در این خصوص می‌فرمایند: دکتر شریعتی مرید شهید مطهری بود؛ یعنی مرید فکری و علمی ایشان بوده است؛ بنده خودم از آقای شریعتی شنیده بودم که ایشان در پی اختلاف با شهید مطهری نبود و همچنین شهید مطهری نیز در پی اختلاف با دکتر شریعتی نبوده است؛ اثر "محمد خاتم پیامبران" را شهید مطهری طرحش را ریخت و اقدام اساسی اش را انجام داد و یکی از نویسندگان آن کتاب که دو مقاله در این کتاب دارد ، مرحوم شریعتی بود.

کلید واژه ها:
تبلیغ داخلی آناج
مشاهده مطلب
نظرات مخاطبان
  • آذربایجان و پیرامون-در انتظار بهار
    پاسخ ۱۳۹۶/۰۳/۳۰ - ۱۱:۲۴
    سلام-هر دو بزرگوار از جهاتی با آثار خود به آگاهی نسل زمان خود از اسلام کمک وافری کردند متاسفانه نسل حاضر کتاب را فراموش کرده تا چه رسد علاقه به دانستن سلایق فکری آنها کرده باشد اما باید بپذیریم آثار شریعتی در گرایش جوانان به اسلام انقلابی معجزه می کند حال چرا در این دوران نفوذ فرهنگی غرب بطور گسترده کتابهایش چاپ نمی شود از عجایب است
    0 + 0 -
نظر شما
  • 1
  • 0
  • 0
  •  
  • آناج نظراتی را که حاوی توهین است منتشر نمی‌کند.
  • لطفآ از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگیلیش) خودداری نمائید.
  • توصیه می‌شود به جای ارسال نظرات مشابه با نظرات منتشرشده، از مثبت و منفی استفاده فرمائید.
  • با توجه به آن که امکان موافقت یا مخالفت با محتوای نظرات وجود دارد، معمولا نظراتی که محتوای مشابهی دارند، انتشار نمی‌یابند.
  •