تورّقی بر افکار سیاسی مرد تبریزی مدفون در باکو
  • 1399/03/06 10:17
  • 117452

تورّقی بر افکار سیاسی مرد تبریزی مدفون در باکو

دکتر جواد هیئت در اواخر عمر خود وصیت نامه ای منتشر کرده و در آن به شرح افکار سیاسی، اجتماعی خود پرداخته که دارای نکات قابل توجهی است و بنظر می رسد این مرقومه نکاتی دارد که باید بازخوانی شود.

گروه فرهنگی آناج؛ دکتر جواد هیئت فرزند علی هیئت چهارم خرداد ۱۳۰۴ در تبریزمتولد و در 21 مرداد ماه 1393 در باکو درگذشت و بعد از حواشی مختلفی سرانجام در باکو دفن شد. پزشک جراح، روزنامه نگار و پژوهشگر آذربایجانی آثار مختلفی از خود بر جای گذاشته که می توان به سیری در تاریخ زبان و لهجه‌های ترکی، نگاهی به تاریخ ادبیات آذربایجان، مقایسه اللغتین مقایسه فارسی و ترکی، زبان وادبیات ترکی آذربایجان در قرن بیستم، نگاهی به تاریخ و فرهنگ ترکان، آذربایجان شفاهی خلق ادبیاتی، ادبیات شناسلیق و خلاصه تاریخ فلسفه غرب به جز برخی مقالات و کتب در باب طب اشاره کرد.

هرچند برخی دکتر هیئت را بسیار متبحر در باب جراحی قلب هم دانسته اند اما کتب و فعالیت هایی که ایشان در موضوع آذربایجان شناسی داشته،این جنبه را بارز و قابل تامل کرده است.

دکتر جواد هیئت در اواخر عمر خود وصیت نامه ای از خود منتشر کرده و در آن به شرح افکار سیاسی خود پرداخته است که نکات قابل توجهی دارد. هرچند پیش از این برخی ها این افکار را با توجه به گذشته ی دکتر هیئت و پدرش سنجیده و آن را نقد هم کرده اند اما بنظر می رسد این مرقومه نکاتی دارد که می شود دوباره آن ها را بازخوانی کرد.

دکتر هیئت در این مرقومه که برخی از صفحات فیس بوک منتسب به دوستداران وی، آن را به عنوان خلاصه ای از عقاید و سیاسی و اجتماعی او منتشر کرده اند،بعد از توضیح تولد و مشغولیت های اجتماعی اش همچون سردبیری نشریه وارلیق خود را معتقد به خدای یگانه و دین اسلام معرفی کرده و می نویسد:

من معتقد به خدای یگانه و دین اسلام هستم و سال های زیادی در فراگرفتن آن کوشیده ام،البته معلومات پایه در این زمینه را از مرحوم پدرم آموخته ام.همواره آرزو کرده ام کشورهای اسلامی ضمن پیشرفت و ترقی،با یکدیگر دوست و برادر باشند.

دکتر هیئت در ادامه با صراحت از استقلال و تمامیت ارضی ایران صحبت کرده و علیرغم انتقادی که به دلیل برخی نابرابری ها،چاشنی سخنش دارد،به ایران و ملت آن افتخار می کند و می نویسد:

من با تمام وجودم معتقد به استقلال، تمامیت ارضی و پیشرفت ایران هستم ، خودم را ایرانی میدانم و ایران را وطن عزیز خود می‌شمارم. من ایرانی را دوست دارم و برای آن جانفشانی می‌کنم (آرزو می‌کنم) که مردم آن دارای حقوق مساوی و خوشبخت باشند ، برادری و برابری عملا هم از ارکان ملیت ما می‌باشد.من حاکمیت یک قوم بر دیگر اقوام را قبول ندارم و به آن افتخار نمی‌کنم.من به مردم و ملت ایران افتخار می‌کنم بدون خود بزرگ بینی و شوونیزم!در ایران اقوام مختلف با زبانها و ویژگی‌های مختلف زندگی می‌کنند.

دکتر هیئت در ادامه ابتدا از حق مساوی کسانی که در محدوده ی سرزمینی ایران به نام ایرانی ساکن هستند گفته و سپس وارد بحث ترک یا فارس بودن و نژاد حاکم شده و بر اصل زبان مشترک اشاره کرده و می نویسد:

من یک آذربایجانی ترک و یا ترک زبان هستم...کسی که از پدرومادر ترک زبان بدنیا آمده و زبان مادری‌اش ترکی باشد ترک محسوب می‌شود.ترک بودن هم مانند فارس بودن به نژاد مربوط نمی‌شود.نژاد یک مقوله بیولوژیک است و مربوط به رنگ پوست ، چهره و موی سر می‌باشد...من معتقدم در کشور چند زبانی ما یک زبان{زبان فارسی} باید مشترک باشد ولی زبانهای مادری اقوام دیگر هم باید اقلا در مناطق مسکونی خود رسمی و در کنار زبان فارسی در سطح دولتی کارکرد داشته باشند مانند سوئیس ، بلژیک ، کانادا و هند و ...

دکتر هیئت بعد از مباحثی که نسبت به زبان مادری و اهمیت آن از زبان برخی افراد می کند در ادامه از عشق به میهن در کشورهای چند زبانه صحبت کرده و یک شرط هم برای آن قائل می شود و می نویسد:

باید خاطرنشان سازیم که عشق به میهن بویژه در کشورهای چند زبانه تابع زبان نیست.بلکه بیشتر نسبت به وطن است وگرنه کشورهای چند زبانه مانند سویس و امثال آن نمی‌توانستند استقلال و یکپارچگی خود را در برابر حوادث حفظ نمایند.برای حفظ وحدت ملی و استقلال کشور رضایت ملت از دولت و یکدیگر شرط اساسی است و برای رسیدن به این مقصود باید حقوق اساسی مردم رعایت گردد.

دکتر هیئت در پایان بعد از مخالفتی که با انواع استعمار می کند آذربایجان را هم جزو لاینفک ایران معرفی کرده و می نویسد:

من با هر جور استعمار چه خارجی و چه داخلی مخالفم....بزرگترین آرزوی من دیدن خوشبختی همه ایرانیان است....من یک ایرانی مسلمان می‌باشم و به وطن عزیزم ایران بیش از هر چیز علاقمند هستم و وطن عزیز خود آذربایجان را هم عضو لاینفک ایران می‌دانم و از خداوند می‌خواهم کشور عزیز ما ایران را در پناه خود نگه دارد.

پس از درگذشت دکتر هیئت برخی ها او را با عناوینی همچون "تورک شوناس" یا "فراماسون" یا "خائن" یا "همکارساواک و شهربانی" و ... نامیده و مجال هرصحبتی در مورد او را گرفته اند.بنظر می رسد گذشته از افکار و نوشته های دکتر هیئت،باید به این وصیت نامه هم برای معرفی بهتر او،توجه کرد.

انتهای پیام/

کلید واژه ها:
تبلیغ داخلی آناج
مشاهده مطلب
نظرات مخاطبان
  • تبریز
    پاسخ ۱۳۹۹/۰۳/۰۶ - ۱۲:۲۴
    الله رحمت السین و یرلری جنت اولسون.
    طبیعی هست که به چنین شخص بزرگواری همچین انگایی بزنن. همه طرفدار استقلال ایران با به رسمیت شناختن تمام قومیت‌ها و حقوق برابر هستیم. حقوق برابر از همه جهات. اگر قرار یک زبانی فرهنگستان داشته باشه زبان ترکی ما هم باید فرهنگستان داشته باشه و اگر ۱ ریال از بیت‌المال برای این فرهنگستان هزینه میشه باید همون یک ریال برای زبان من هم هزینه بشه. در این صورت شاهد ایران قدرتمند و عدالت محور خواهیم بود. مراد ما حضرت علی (ع) هست ولی تو این مملکت هیچ عملی به عدالت حضرت علی (ع) نمیشه.

    این انگ‌هارم متاسفانه گروهک‌ آذری‌ها که ساخته و پرداخته شده استعارگران خارجی و سلطنت‌طلبان داخلی هسنند به این شخصیت‌های بزرگوار می‌زنن. جالب اینجاست که دستگاه‌های امنیتی هم هیچ کاری با این گروهک ندارن و اجازه میدن این چند نفر فریب خورده اتحاد ملی نشانه برن. کاش اطلاعات سپاه عاشورا خودش وارد عمل بشه و این عده انگشت‌شمار فریب خورده جمع‌آوری کنن.
    این کشور تو این شرایط از هر زمانی بیشترین نیاز به اتحاد داره و نباید به خارابکاران اجازه فرصت طلبی داد.
    7 + 0 -
  • وحید
    پاسخ ۱۳۹۹/۰۳/۰۷ - ۰۹:۴۶
    حرف حق حساب و کتاب ندارد... تمامیت ارضی ایران آرزوی تمامی انسان های شریف است ولی بعضی مزدوران داخلی و خارجی نظیر گروه آذری های سلطنت طلب و کسانی که خواهان به روی کارآمدن طاغوت هستند با نوشتن اراجیف و تحریک غیر فارس ها در ایران می خواهند به نیت شوم خود برسند و آن قدر سازمان یافته عمل می کنند که بعضی از سیاست های خود را از طریق دست های نفوذ کرده به بدنه نظام انجام می دهند و بطور نمونه یکی از همین عمل ها نفوذ در فدراسیون فوتبال است که از قهرمان شدن تراکتور ممانعت می کنند تا مردم آذربایجان تحریک و بدبین شوند و یا به صورت جدی مخالف تدریس زبان ترکی در مدارس و دانشگاه ها هستند و این در حالی است که اقلیت ارمنی در ایران به زبان خود تحصیل می کنند و چون همین سلطنت طلب ها مانع از این کار می شوند یک بحران جدی در کشور بوجود می آید که بسیار خطرناک می باشد.
    6 + 0 -
  • یولدان گئچن
    پاسخ ۱۳۹۹/۰۳/۰۹ - ۱۷:۵۱
    چطور وقتی اجازه نمی دادید جنازه دکترهیئت در تبریز دفن شود،یاد افکار سیاسی او نبودید؟
    2 + 0 -
  • اهبر خان
    پاسخ ۱۳۹۹/۰۳/۱۹ - ۱۱:۱۶
    برخلاف نظر اقای هیئت. ما آذری هستیم که زبان ترکی در آن نفوذ کرده هست به طوری که در حدود قرن هفتم هجری کس فرد ترکی در این منطقه یافت نمی شد مگر اینکه غلام ترک بوده باشد. به هر حال. نژاد ترک با زبان فرق می کند. الان نسبت ما با ترکی مثل نسبت برزیلی ها و ونزولایی ها با بان اسپانیایی یا پرتقالی هست. فرد با زبان اسپانیایی حرف می زنه ولی اسپانیایی نیست. ما هرقت این و فهمیدم که از لحاظ نژادی ترک نیستیم بقه موارد خودبخود حل خواهد شد. ما ترک نیستیم هر چند که در گویشمان لغات ترکی باشد آناج لطفا در این مورد بحث را بیشتر باز کن تا خوانندگانت روشنتر گردند. ما ترک نیستیم.
    0 + 1 -
  • امیرآبادیان
    پاسخ ۱۳۹۹/۰۳/۲۱ - ۰۲:۴۴
    خدا رحمت کند دکتر هیئت را. انسانی شریف و میهن دوست بود. با اینکه در غرب تحصیلکرده بود غربزده نبود به زبان و فرهنگهای بومی ایران بسیار اهمیت میداد. عاری از افراط و تفریط و واقعگرا بود. آثاری هم که در زمینه فرهنگ نوشته، سراسر مبتنی بر نگاه صلحجویانه و تفاهم اقوام ایرانی بوده است. متأسفانه قدرش را ندانستیم.
    0 + 0 -
  • علی ا.
    پاسخ ۱۳۹۹/۰۳/۲۱ - ۰۲:۵۴
    ایرانین غیرتی یوخ هیئتینی ساخلاماغا
    قاچمیشام باکویا قوی یاخچی یامان بللنسین!
    0 + 0 -
نظر شما
  • 6
  • 0
  • 0
  •  
  • آناج نظراتی را که حاوی توهین است منتشر نمی‌کند.
  • لطفآ از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگیلیش) خودداری نمائید.
  • توصیه می‌شود به جای ارسال نظرات مشابه با نظرات منتشرشده، از مثبت و منفی استفاده فرمائید.
  • با توجه به آن که امکان موافقت یا مخالفت با محتوای نظرات وجود دارد، معمولا نظراتی که محتوای مشابهی دارند، انتشار نمی‌یابند.
  •